fa مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر کارآمدی هیجانی و درمان مبتنی بر شفقت بر ابعاد مثبت و منفی فراهیجان در زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس تخصصي Special پژوهشي Research مقدمه: بیماری ام‌اس یکی از اختلالات مزمن عصبی است که تنظیم هیجان در آن اهمیت ویژه‌ای دارد. از آنجا که ابعاد فراهیجان (واکنش‌های هیجانی نسبت به هیجانات اولیه) نقش مهمی در این فرایند ایفا می‌کنند، مطالعه حاضر به مقایسه اثربخشی درمان کارآمدی هیجانی و درمان شفقت بر فراهیجان زنان مبتلا به ام‌اس پرداخته است.<br> &nbsp;روش کار: این مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با پیش‌آزمون - پس‌آزمون و پیگیری سه‌ ماهه همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس مراجعه‌کننده به مراکز تخصصی ام‌اس شهر اصفهان در نیمه دوم سال 1402 بود. نمونه با در نظر گرفتن احتمال ریزش شرکت‌کنندگان 54 نفر از زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس در نظر گرفته شد؛ که با استفاده از نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و با استفاده از شیوه تصادفی ساده در سه گروه درمان مبتنی بر کارآمدی هیجانی، درمان مبتنی بر شفقت و گروه کنترل گمارده شدند (هر گروه 18 نفر) و هر دو درمان در قالب ۸ جلسه ۹۰ دقیقه‌ای هفته‌ای یک‌بار اجرا شد. ابزار مورد استفاده در این پژوهش، پرسشنامه فراهیجان میتمانسگروبر (2009) بود. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها، از روش‌های آماری تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 26 استفاده شد.<br> یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که در نمرات ابعاد فراهیجان مثبت و منفی، شامل مؤلفه‌های فراشفقت، فراعلاقه، فراخشم، فراشرم و فرابازداری، بین گروه‌های آزمایشی و گروه کنترل در مرحله پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود دارد (P<0.01)؛ به عبارت دیگر، هر دو درمان مبتنی بر کارآمدی هیجانی (EET) و مبتنی بر شفقت (CFT) در بهبود فراهیجان اثربخش بوده‌اند و اثرات این مداخلات در مرحله پیگیری نیز حفظ شده است. با این حال، مقایسه میانگین‌های تعدیل‌شده نشان داد که بین دو گروه درمانی در هیچ‌یک از این مؤلفه‌ها تفاوت معناداری وجود نداشته است (P>0.05). همچنین نتایج آزمون‌ها نشان داد که در مؤلفه &laquo;فراکنترل فکر&raquo; با وجود تغییرات مشاهده‌شده در میانگین نمرات دو گروه درمانی در مراحل پس‌آزمون و پیگیری، این تغییرات از لحاظ آماری معنادار نبوده است (P>0.05).<br> نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج به‌دست‌آمده می‌توان نتیجه گرفت که هر دو درمان کارآمدی هیجانی و شفقت‌محور در بهبود ابعاد فراهیجان مؤثر بوده و موجب تقویت پاسخ‌های متعادل‌تری نسبت به هیجان‌های درونی در بیماران شده‌اند. پایداری این تغییرات در مرحله پیگیری نیز گواهی بر تأثیر بلندمدت این مداخلات دارد. با این حال، در مؤلفه فراکنترل فکر، هیچ‌یک از دو درمان تأثیر معناداری نداشتند که این موضوع می‌تواند به پیچیدگی‌های شناختی این مؤلفه و نیاز به مداخلات شناخت‌محورتر اشاره داشته باشد.<br> <br> <br> &nbsp; <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black">Introduction: </span></b><span style="color:black">Multiple Sclerosis (MS) is one of the chronic neurological disorders in which emotion regulation plays a significant role. Since meta-emotional dimensions (emotional reactions to primary emotions) are crucial in this process, the present study aimed to compare the effectiveness of Emotion Efficacy Therapy (EET) and Compassion-Focused Therapy (CFT) &nbsp;&nbsp;&nbsp;on meta-emotions in women with MS.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="background:lightgrey"><span style="color:black"></span></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black">Methods: </span></b><span style="color:black">This study employed a semi-experimental design with a pre-test, post-test, and three-month follow-up, along with a control group. The statistical population included all women diagnosed with Multiple Sclerosis who referred to MS specialized centers in Isfahan during the second half of 2023. Considering potential participant attrition, a sample of 54 women with MS was selected using convenience sampling. Participants were then randomly assigned to three groups: Emotion Efficacy Therapy (EET), Compassion-Focused Therapy (CFT), and a control group (18 participants per group). Both interventions were conducted in eight 90-minute sessions held weekly. The research instrument<b> </b>was the Metamood Questionnaire by Mitmansgruber (2009). Data analysis was performed using repeated measures ANOVA with SPSS version 26.</span><b><span style="background:yellow"><span style="color:black"></span></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black">Results: </span></b><span style="color:black">The findings revealed significant differences in the scores of positive and negative meta-emotional dimensions&mdash;including facets of meta-compassion, meta-interest, meta-anger, meta-shame, and meta-inhibition&mdash;between the experimental groups and the control group in both post-test and follow-up phases (P<0.01). In other words, both EET and CFT were effective in improving meta-emotions, and these effects were maintained during the follow-up phase. However, adjusted mean comparisons showed no significant difference between the two therapy groups in any of these components (P>0.05). Additionally, in the component of &quot;meta-cognitive control,&quot; despite observable changes in the mean scores of both therapy groups in post-test and follow-up, these changes were not statistically significant (P>0.05).</span><b><span style="background:yellow"><span style="color:black"></span></span></b></span></span></span></span><br> <b><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Conclusion: </span></span></span></b><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Based on the obtained results, it can be concluded that both Emotion Efficacy Therapy and Compassion-Focused Therapy are effective in improving meta-emotional dimensions, fostering more balanced emotional responses to internal experiences in patients. The persistence of these changes in the follow-up phase further indicates the long-term efficacy of these interventions. However, regarding the component of meta-cognitive control, neither therapy had a significant effect, which may point to the cognitive complexity of this dimension and the need for more cognition-focused interventions</span></span></span> درمان کارآمدی هیجانی, درمان شفقت, ابعاد فراهیجان, مولتیپل اسکلروزیس Emotion Efficacy Therapy (EET), Compassion-Focused Therapy (CFT), Meta-Emotions, Multiple Sclerosis (MS) 13 29 http://ijpn.ir/browse.php?a_code=A-10-2610-1&slc_lang=fa&sid=1 Elahe Jafari Fesharaki الهه جعفری فشارکی elahe.jafarifesharaki@iau.ac.ir 1272012085 27900319475328460020572 No Department of psychology ,Na.C.,Islamic Azad University ,Najafabad,Iran گروه روانشناسی،واحد نجف آباد،دانشگاه آزاد اسلامی،نجف آباد،ایران Zohreh Raeisi زهره رئیسی zohrehraeisi46@iau.ac.ir 1281735701 27900319475328460020573 Yes Associate professor ,Department of psychology ,Na.C.,Islamic Azad Univesity ,Najafabad,Iran دانشیار،گروه روانشناسی،واحدنجف اباد،دانشگاه آزاد اسلامی،نجف آباد،ایران Mohammad Soltanizadeh محمد سلطانی زاده mohammad.soltanizadeh@pnu.ac.ir 127215653 27900319475328460020574 No Assistant Professor, Department of Psychology, Payame Noor University, Tehran, Iran استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. Masoud Etemadifar مسعود اعتمادی فر etemadifar.1963@gmail.com 1189509474 27900319475328460020575 No Professor,department of neurosurgery,isfahan university of medical sciences,Isfahan,IRAN استاد،گروه علوم مغز و اعصاب،واحد علوم پزشکی اصفهان،دانشگاه اصفهان،اصفهان،ایران Parinaz Sadat Sajjadian پرینازسادات سجادیان p.sajjadian@iau.ac.ir 1292704225 27900319475328460020576 No Assistant Professor,Department of psychology ,Na.C.,Islamic Azad Univesity ,Najafabad,Iran استادیار،گروه روانشناسی،واحد نجف اباد،دانشگاه آزاد اسلامی،نجف اباد،ایران