مقدمه: سرطان به عنوان یک وضعیت جسمانی- روانشناختی مزمن، روند منظم و مستمر زندگی را با چالش روبهرو میکندو پیامدهای رفتاری متعددی را برای کودک رغم میزند. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر درمان ذهنیسازی بر مشکلات رفتاری در کودکان مبتلا به سرطان انجام شد. روش کار: روش این پژوهش نیمهآزمایشی با ساختار مورد منفرد و طرح A-B-A بود. جامعه اماری پژوهش تمامی کودکان 9 تا 12 سال مبتلا به سرطان در بیمارستان سیدالشهدا شهر اصفهان در سال 1402 بودند که از میان آنها، چهار کودک به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. قبل از شروع مداخله، عملکرد آزمودنیها به مدت سه جلسه، با استفاده از سیاهه رفتاری کودک آخنباخ (CBCL) مورد بررسی قرار گرفت و در این مدت هیچ مداخلهای جهت بهبود عملکرد آزمودنیها ارائه نشد. بدین صورت خط پایه آزمودنیها مشخص گردید. در مرحله بعد، درمان مبتنی بر ذهنیسازی کودکان به مدت 12 جلسه 45 دقیقهای به صورت انفرادی و موازی برای کودک و مادر اجرا شد و در پایان جلسات نیز عملکر آنها با استفاده از ابزارهای پژوهش مورد سنجش قرار گرفت. پس از اتمام جلسات مداخله، مجددا عملکرد آزمودنیها طی سه مرتبه مجزا مورد بررسی واقع شد. برای تجزیه و تحلیل دادهها از تحلیل دیداری نمودارها و شاخص روند، شاخص ثبات، درصد دادههای غیر همپوش و درصد دادههای همپوش در نسخه 24 نرمافزار SPSS و Excel استفاده شد. یافتهها: نتایج نشان داد که این مداخله بر مشکلات رفتاری اعم از مشکلات رفتاری درونیسازیشده و برونیسازیشده در کودکان مبتلا به سرطان تاثیر مثبتی داشته است؛ بطوریکه نمرات مشکلات رفتاری آزمودنیها در مرحله مداخله نسبت به مرحله خط پایه کاهش یافته بود. درصد دادههای غیرهمپوش نیز برابر با 75 تا 5/12 درصد و درصد دادههای همپوش، از 5/87 تا 25 درصد گزارش شد. همچنین، اندازه اثر برای این کودکان از 09/0 تا 43/1 متغیر بود که اندازه اثر مطلوبی تلقی میشود. نتیجهگیری: بر اساس یافتههای پژوهش درمان ذهنیسازی کودکان در کاهش مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به سرطان موثر بود. لذا، پیشنهاد میشود روانشناسان و مشاوران از این روش نوین رواندرمانی به مثابه ابزاری سودمند و اثرگذار برای کاهش مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به سرطان بهره ببرند.
Sharifi Z, Esmaeili M, Moghaddas A. The Effectiveness of Mentalization-Based Treatment for Children on Behavioral Problems in Children with Cancer: A Single Case Study. IJPN 2025; 12 (6) :68-80 URL: http://ijpn.ir/article-1-2496-fa.html
شریفی زهرا، اسماعیلی مریم، مقدس آزاده. اثربخشی درمان ذهنیسازی کودکان بر مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به سرطان: یک مطالعه مورد منفرد. روان پرستاری. 1403; 12 (6) :68-80