مقدمه: پرستاران مبتلا به سندرم فیبرومیالژیا به‌دلیل ماهیت مزمن بیماری و فشارهای شغلی، در معرض سطوح بالایی از استرس پرستاری قرار دارند که بررسی سازوکارهای روان‌شناختی مؤثر بر آن، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. هدف پژوهش حاضر، بررسی مدل علی رابطه بین سرسختی روان‌شناختی، آشفتگی روان‌شناختی و تحمل پریشانی با استرس پرستاری با میانجی‌گری احساس انسجام در پرستاران مبتلا به سندرم فیبرومیالژیا بود.
روش کار: پژوهش به روش توصیفی–همبستگی و با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل 798 نفر پرستاران مبتلا به سندرم فیبرومیالژیا در بیمارستان‌های مشهد که شامل امام رضا، قائم، رضوی، فارابی، خاتم الانبیا و هفده شهریور بودند و 268 نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه‌های سرسختی روان‌شناختی کوباسا، آشفتگی روان‌شناختی ماسون و همکاران، تحمل پریشانی سیمونز و گاهر (DTS)، احساس انسجام فلسنبرگ-مدسن و همکاران (SOC)، استرس پرستاری گری-تافت و اندرسون (ENSS) و پرسشنامه بازنگری شده فارسی سندرم فیبرومیالژیا (FIQR) بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و مدل‌یابی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) در نرم‌افزار SmartPLS نسخه 4 تحلیل شدند. 
یافته­ها: نتایج نشان داد که سرسختی روان‌شناختی (46/0-، 001/0p<) و تحمل پریشانی (25/0-، 001/0p<) با استرس پرستاری رابطه منفی و معنادار، و آشفتگی روان‌شناختی (34/0، 001/0p<) با استرس پرستاری رابطه مثبت و معناداری داشت. همچنین، سرسختی روان‌شناختی (66/0، 001/0p<)، تحمل پریشانی (14/0، 001/0p<) و آشفتگی روان‌شناختی (26/0-، 001/0p<) به‌طور معناداری احساس انسجام را پیش‌بینی کردند و احساس انسجام نیز با استرس پرستاری رابطه منفی و معناداری (31/0-، 001/0p<) داشت. در مجموع، مدل نهایی از برازش مطلوبی برخوردار بود و توانست بخش قابل‌توجهی از واریانس استرس پرستاری را تبیین کند.
نتیجه­‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که افزایش سرسختی روان‌شناختی و تحمل پریشانی و کاهش آشفتگی روان‌شناختی، همراه با تقویت احساس انسجام، با کاهش استرس پرستاری در پرستاران مبتلا به سندرم فیبرومیالژیا مرتبط است. ازاین‌رو، احساس انسجام به‌عنوان یک سازوکار میانجی در تبیین استرس پرستاری، می‌تواند در برنامه‌ریزی مداخلات روان‌شناختی ویژه این گروه مورد توجه قرار گیرد.